Milieuzaken:
feiten, getallen en opinies.


Hout als brandstof

U bent hier: inhoudsopgave - energie - biobrandstoffen - hout als brandstof
Afkorting of begrip onbekend ? Raadpleeg ons milieuwoordenboek !
Google
 
Web www.hugovandermolen.nl

Hout is viezer dan fossiel om te stoken

en is beslist niet CO2-neutraal,

zoals mooi uitgebeeld in een cartoon van Mirjam Vissers voor het FD van 2-2-2019, waarop VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhof wordt geroosterd op "CO2-neutrale" houtpellets.

Klaas Dijkhof geroosterd


Hout is viezer dan fossiel

Voor velen roept de geur van houtrook van een open haard of houtkachel goede herinneringen op aan huis en haard. Mensen zijn zich echter niet bewust dat houtrook is uitgegroeid tot een belangrijke bron van luchtvervuiling in ons land. Uit de verbranding van organisch materiaal zoals hout en tuinafval komt een verscheidenheid aan schadelijke stoffen vrij, waaronder ook kankerverwekkende stoffen zoals grofstof, BENZEEN,DIOXINE, BENZO (a) PYREEN,
BENZO (k) FLUORANTHEEN ultra fijnstof
PAK’s , koolmonoxide, stoffen die de ademhaling irriteren en andere giftige stoffen. De omwonenden en vooral zuigelingen, kinderen, zwangere vrouwen, ouderen en mensen die lijden aan allergieën, astma, bronchitis, emfyseem, longontsteking, of andere hart of longziekten (COPD) worden ernstig bedreigd door de vervuiling veroorzaakt door houtrook. Houtrook kan ook het DNA beschadigen
(Bron: houtrook.nl 2-1-2019).


Vroeger

Vroeger gebruikte men voor verwarming en koken vooral hout en mest.

Als dat stoken in huis of hut gebeurt is dat erg slecht voor de longen van de bewoners, wat dikwijls en op grote schaal tot vroegtijdig sterven leidt.

Op nevenstaand schilderij, van de Noor Knud Bergslien uit 1868, ziet men een vrouw spinnen naast een kook-vuur, waar dikke rookwolken vanaf komen, die de bovenkamt van de kamer vullen.

Een grote schouw om het kook-vuur in te stoken en de rook goed af te voeren, lijkt niet aanwezig.

 

............klik hier voor een vergroting -------------------------------->>

  Knud Bergslien: spinnen in de rook van het kook-vuur


Ontwikkelingslanden

Wat vroeger in Europa nog voorkwam, komt nu nog veel voor in ontwikkelingslanden

badderen op een vuurtje in Indonesië

 

 

Zoals hier links is te zien op foto en video, verwarmt dit Indonesische jongetje zijn eigen badwater op een houtvuurtje.

Welliswaar in de buitenlucht, maar goed voor z'n longen ? Ik denk het niet.

Bron: Mijan de Javasche op Facebook van 13 november 2017

 

<<-------------- bekijk de video


Ontwikkelde landen

Maar ook in ontwikkelde landen wordt nog steeds heel wat hout gestook, voor verwarming en om op te koken. Een zwaar onderschat gezondheidsprobleem.


houtstook.nl

Als ik vroeger op de wintersport 's avonds nog een ommetje maakte in het ski-dorp, met een ski-vriendin aan de arm, dan was die rook van de vele houtkachels een onderdeel van de wintersport-romantiek: de vriendin, de sneeuw die geluiden dempte, de klaterende beek met bruggetjes en de houtkachel-rook uit alle dorps-schoorstenen.

Vaak lag zo'n dorp in een dal en vaak was er geen wind. Maar van benauwdheid hadden we geen last. Die rook rook heerlijk en we hadden wel wat anders aan ons hoofd dan nadenken over luchtvervuiling !

 

De geur van houtrook wordt vaak geassocieerd met gezelligheid en warmte. Helaas bestaat houtrook hoofdzakelijk uit  schadelijke stoffen waaronder het kankerverwekkende fijnstof PM2,5.

houtstoken maakt zieker dan je lief is

Inmiddels is genoegzaam bekend dat fijnstof ernstige gezondheidsproblemen kan veroorzaken. (Bron: houtrook.nl 2-1-2019).

Inmiddels woon ik al ruim 40 jaar in Haren, qua oppervlak een grote gemeente van ca. 20.000 inwoners, dat bij herhaling werd uitgeroepen tot een van de groenste gemeentes van ons land (dat zal niet weer gebeuren want op 1-1-2019 is Haren nolens volens opgeslokt door de gemeente Groningen). En ja, het dorp staat vol met bomen, grote en kleine parken (zoals de fameuse Hortus Botanicus) en in de directe omgeving kun je prachtig wandelen en fietsen in bossen, door landerijen en door de diverse fraaie "buiten-dorpen" zoals Onnen en Glimmen.

Nou, heerlijke frisse lucht, zou je denken ? Dat is vaak wel het geval. Behalve als het windstil is. Ondanks dat Haren niet in een kom ligt, zoals veel grote steden (o.a. Rome, Athene, Los Angeles, Londen), is de lucht verstikkend zodra de wind wegvalt. 's Winters vanwege de vele houtstook in open haarden. s ' Zomers vanwege de vele BBQ-partijen en vuurkorven.

De traditionele Paasvuren geven - net als nieuw-jaars vuurwerk - niet alleen vreugde, maar ook forse luchtvervuiling. Evenals het jaarlijkse opbranden van alle houten hutten, die onze dorpsjeugd onder begeleiding elk jaar maakt om ze "van de straat te houden", sorry, om ze leerzaam en in groepsverband creatief bezig te laten zijn en allerlei hand- en sociale vaardigheden op te laten doen. De brandstank van dat festijn blijft - wind of geen wind - bijna een week in de wijk hangen. Alsof er vlak naast je een huis is afgebrand, alhoewel deze verbranding wel een km. verderop plaats vindt.

De ramen van mijn slaapkamer kan ik bij windstilte (en genoemde evenementen) beter dicht houden, in de hoop dat 's avonds (heel) laat de rook wat is weggetrokken of opgetrokken. Vooral 's zomers is dat niet fijn omdat open ramen voor de nodige afkoeling zouden moeten zorgen. Maar ook 's winters ventileer ik mijn slaapkamer graag door een raam iets open te zetten.

Als ik 's zomers na een fietstocht door bossen en velden met veel frisse lucht bij windstilte mijn woonwijk weer binnen rijdt is het alsof je een klap in je gezicht krijgt, zo verstikkend komt de luchtvervuiling je longen binnen.

Ik heb geen specifieke luchtweg-ziekte, maar had als kind wel langdurig astma, dus ik weet wel hoe mensen met een luchtweg-probleem kunnen lijden. Dat gun je niemand. En ik gun mezelf ook graag meer gezonde frisse lucht op windstille dagen. En ja, dan krijg ik er toch wel last van met het ademen. Jeugd-asthma kan terug komen met het ouder worden

 

GGD logo

Houtrook is ongezond, daarom vindt GGD Amsterdam dat het stoken van hout geheel vermeden moet worden.

Zeker in een dichtbevolkt gebied als Amsterdam levert houtrook veel overlast en gezondheidsklachten op bij omwonenden.

Hout stoken is niet CO2 neutraal en daarom niet duurzaam. Ook barbecues, terraskachels en vuurkorven kunnen ernstige overlast veroorzaken. (Bron: houtrook.nl 2-1-2019).


rook je buurt niet uit  

 

Het is bekend dat langdurige geuroverlast kan leiden tot lichamelijke en psychischeproblemen.

De Gemeente heeft een zorgplicht voor haar burgers. Burgers die hinder ondervinden vinden echter bij hun Gemeente weinig of geen gehoor.

(Bron: houtrook.nl 2-2-2019).

 

 

 

 

 


 

Toch blijkt het hemd weer eens nader dan de rok:

Ja, je gunt je vriendelijke buren ook wel weer hun houtkachel-, BBQ- of vuurkorf-lol

en zelf heb ik ooit - in een romantische periode - een open haard in mijn huis laten aanleggen.

 

 

(Bron: houtrook.nl 2-2-2019) ----------------------->

gezellig bij de houtkachel

En ons familie-vakantiehuis in Norg (ja, U kunt het huren voor uw nodige rust en frisse lucht) heeft al sinds 1953 een open haard, vroeger onze enige verwarming in dat huis. Nu is er (ook) CV.

vakantie-huis aan de heiderand in Norg
Ideaal vakantiehuis voor natuurliefhebbers en rustzoekers (maar wel met CV en wifi).
Uniek (af)gelegen aan de rand van een ca. 0,5 ha. groot heideveld te midden van ca. 100 hectare stil natuurgebied, De Molenduinen, van (vooral) Natuurmonumenten, te Norg (Drenthe)

knusse houkachel geeft luchtvervuiling  

Maar ook de knusse (en "energie-efficiënt") houtkachel is eigenlijk een no-go, schrijft Frank Staver 23-1-2018 in Trouw.

 

 

En waar de moderne houtkachels (zoals boven afgebeeld) in elk geval nog redelijk "energie-efficiënt" stoken, heeft de traditionale open haard ook nog eens een bijzonder slecht energie-rendement.


Houtverbranding is niet milieuvriendelijk.

Houtverbranding is niet milieuvriendelijk. Het lijkt wellicht duurzaam: je plant de bomen, die binden CO2 bij de groei in aardige bossen, die mileuvriendelijk ogen. Daarna kap je ze en bij verbranding gaat de gebonden CO2 weer de lucht in. Maar houtverbranding kent diverse nadelen:
1) Houtkap voor verwarming leidt in ontwikkelingslanden op grote schaal tot ontbossing en droogte. Maar ook in het westen van Canada en het zuiden van de USA worden nu bossen gekapt om Europa van "pallets" te voorzien als bijstook in kolencentrales. Om de Europese "milieudoelstellingen" te halen (sic!). Zie verderop voor details.
2) Houtverbranding geeft luchtvervuiling: rook en schadelijke rookdeeltjes.
3) Houtstook zou duurzaam zijn omdat je de verbrande bomen kunt vervangen door nieuwe aanplant. Maar het verbranden gaat heel snel en de aangroei van nieuwe bomen (als ze al geplant worden) duurt vele jaren. Soms 5 -10 jaar, vaker 30-60 jaar, maar grote bomen wel 40 - 100 jaar. En bij kaalkap is alle leven uit het bos opeens verloren gegaan. Rampzalig voor de biodiversiteit en leefbaarheid in zo'n kaalgekapt gebied.

Heinde Kort in het FD: rokende bomen  

 

Effecten van houtverbranding op ons milieu worden indringend geportretteerd door Hein de Kort in het FD van 17-10-2017.

De spotprent illustreert een artikel van Leffert Oldenkamp waarin hij uitlegt waarom biomassa geen hernieuwbare brandstof is en dat houtverbranding in Nederland (zoals bijstook in kolencentrales) vooral veel negatieve gevolgen heeft voor onze wereld.



Literatuur:

Oldenkamp, Leffert, Nieuwe coalitie zet met kampioen vervuiler hout de CO2-kraan wijd open, Financieel Dagblad , 17-10-2017

Oldenkamp, Leffert, Brandhout is slechter dan kolen, olie en gas, Climatgate.nl d.d.1-9-2018.



Bijstook van hout in kolencentrales

Helaas wordt op grond van Europese regelgeving steeds meer hout "bijgestookt" in kolencentrales. Volgens een video van New Scientist leidt dit tot boskap in landen waar men weinig toezicht heeft en is de CO2-uitstoot ervan zelfs groter dan die van kolen. zie ook verder op deze web-pagina.

Een bizar aspect van die bijstook in kolencentrales is dat de door houtverbranding uitgestoten CO2 wel de lucht in gaat, maar in de berekeningen voor onze landelijke CO2-uitstoot "niet meetelt in de CO2-boekhouding". Geen wonder dat er websites ontstaan als klimaatgek.nl

Van dit bizarre aspect van die bijstook in kolencentrales heeft Arjan Lubach in zijn uitzending van 4-2-2018 (bekijk vanaf 7:00 minuten) op geheel eigen wijze "gehakt gemaakt" na een interview hierover met toenmalig verantwoordelijke minister Kamp.

De gele tekst luidt: "Voor dezelfde hoeveelheid elektriciteit stoten houtkorrels, tijdens de verbranding, in de Amercentrale straks 95% meer CO2 uit dan gas. En zelfs 15 procent meer dan steenkool, de meest vervuilende fossiele brandstof."
  Arjen Lubach over vervuilende bijstook met houtpallets


 

houtpallets is geen duurzame brandstof  

Helaas wordt op grond van Europese regelgeving steeds meer hout "bijgestookt" in kolencentrales.

Volgens een video van New Scientist leidt dit tot boskap in landen waar men weinig toezicht heeft en is de CO2-uitstoot ervan zelfs groter dan die van kolen (zie hierna).



Klik op de foto voor de video


Om bepaalde 'milieudoelen' te halen subsidieren de Nederlandse regering en vele andere in Europa de bijstook van hout in kolencentrales, vaak in de vorm van zgn. "pallets" (zie foto boven), brokjes hout uit veelal West-Canadesche en zuidelijke USA-bossen, oa. in Georgia. Het bijstoken van hout geeft uiteindelijk ca. 50 - 75% meer CO2 emissie dan zuivere kolenstook, aldus Rypke Zeilmaker op Climategate.nl van 9-4-2013. (NB, ik lees ook wel eens veel lagere cijfers dan 50-75%). Toch geven de Europesche overheden miljarden subsidies aan deze praktijk.........  

Bos: De belangrijkste niet-fossiele brandstof in de EU dankzij klimaatbeleid


houtsnippers oogsten in een bos  

Oogsten van housnippers uit bossen op de Veluwezoom

foto op 28-5-2017 per email gekregen van:

Ruud Lardinois
Kritisch Bosbeheer
Zuider Parallelweg 34
6953 DC Dieren

Het gebruik van biomassa uit bossen om energie op te werken heeft vele nadelen.
Door biomassa uit bossen te halen verschralen die bossen. Natuurlijkerwijze voeden de dode bomen en takken het bos. Door dood hout en vertering ervan neemt de biodiversiteit toe: het hout en de bladeren verteren door bacteriën, schimmels en torren doen hun werk en er ontstaat voedsel voor vele planten, mossen, paddestoelen, insecten en kleinere dieren, maar ook voor vogels, zoals de specht en andere. Het leeg halen en slectief kappen van bossen is voor een bos gewoon "de dood in de pot". Voor natuurbos geldt dit in hoge mate, maar ook in productiebossen is het niet handig om biomassa (en dus voedsel) te verwijderen. De provincie Gelderland blijkt wat dit betreft inmiddels enigszins "het licht te zien", zoals moge blijken uit de motie verbranding biomassa van 24 mei 2017.

 

Ruud Lardinois meldde 28-5-2017 in een email dat de Duitse deelstaat Thüringen bij wet 26.000 ha bos met hout tot bos met natuur wil verklaren.

Hij voegde toe:
"Ook al is tegen deze wens een enorme oppositie vanuit houtkringen gaande: het is de enige juiste weg in natuurgebieden".

 

Natuurbos kan zo mooi zijn !!!!!

foto: Hans van der Lans, Ecoplan

klik op foto voor vergroting -------->

  natuurbos kan zo mooi zijn !

Duitsland

In Duitsland zijn de meeste bossen produktiebossen. In de Duitse houtindustrie werken meer mensen dan in de autoindustrie ! Heel veel bomen worden er niet gebruikt voor houtconstructies, maar voor brandstof voor particulier gebruik. Dat geeft al met al heel wat luchtvervuiling.

Ruud Lardinois meldde 28-5-2017 in een email dat de Duitse deelstaat Thüringen bij wet 26.000 ha bos met hout tot bos met natuur wil verklaren. Ook al is tegen deze wens een enorme oppositie vanuit houtkringen gaande: het is de enige juiste weg in natuurgebieden.



Griekenland

Dat die luchtvervuiling lelijk uit de hand kan lopen blijkt in ultimo 2012 in Griekenland.

In de jaren tachtig stond Athene bekend om de smog van de uitlaatgassen die over de stad hing. Die is ondertussen verdwenen. De smog in de jaren tachtig was afkomstig van de uitlaatgassen van de auto’s. Door het verbieden van dieselwagens in Athene, door het installeren van roetfilters en katalysatoren en door het invoeren van het even/oneven systeem (waarbij auto’s met een nummerplaat die eindigt op een even nummer op de even dagen de stad in mogen, en auto’s met een nummerplaat die eindigt op een oneven nummer, op oneven dagen), is de smog flink teruggedrongen.

Anno december 2012 hangt er op koude winteravonden boven de Griekse hoofdstad een heel ander soort smog: crisissmog.

smog crisi-boven Athene-januari 2013

Crisissmog boven Athene 27-12-2012 - Foto: X-andra:
klik voor vergroting

  Om de staatsfinanciën weer op orde te krijgen werd de accijns op stookolie fors verhoogd. Maar de meeste Griekse verwarmingsinstallaties werken op stooolie. Veel Grieken kunnen zich die dure stookolie (ca. € 1,35 /liter) niet meer permitteren, waardoor de vraag met 80% zou zijn gedaald en de Grieken massaal zijn overgegaan op het stoken van het goedkopere hout. Veelal in haarden, die meer bedoeld waren voor de gezelligheid of goede sier, dan om het huis echt te verwarmen. Ook in grote flatgebouwen is de centrale verwarming voor velen te duur geworden, waardoor de centrale kachels daar worden uitgezet en men de open haard maar gaat gebruiken. Houtkachels en kachels voor pallets zijn nu erg in trek. In middels wordt alles wat los en vast zit verbrand. De aanvankelijke charme van de geur van brandende haarden (die ik me uit mijn jeugd nog wel herinner van de wintersport in Oostenrijk, HvdM) is inmiddels volledig verdwenen. De gevolgen voor het milieu zijn desastreus, niet alleen in grote steden als Athene, maar ook in kleinere steden en dorpen. De lucht wordt troebel en heeft een verbrandingsgeur. Je merkt het ook wanneer je over de straten van Athene loopt: niet alleen zie je de mist, maar je ruikt het ook. De brandgeur is zo nadrukkelijk, dat hij je de adem bijna afsnijdt en je ogen doet branden

In Athene hangt - vooral 's avonds - een verstikkende mist, die al gauw op de luchtwegen slaat. Vele stoffen in de crisissmog zijn kankerverwekkend, dus het is best mogelijk dat de winteravonden binnenkort voor heel wat ziektes en longaandoeningen zullen zorgen. Mensen met astma en longaandoeningen wordt aangeraden in de avonduren binnen te blijven. Wetenschappers maken wel eens de vergelijking tussen het Athene in 2012 en het Londen van Charles Dickens. De smog zit vol kleine partikeltjes en is erg schadelijk voor het menselijk ademhalingsstelsel.

De houtkacheltjes die mensen gekocht hebben, hebben vaak geen veiligheidscertificaat. Het zijn goedkope middelen om je warm te houden. De kacheltjes kunnen gewoon brandhout of zogenaamde pellets verbranden. Vaak hebben mensen een gat in hun buitenmuur geslagen om de rook zo via de luchtpijp uit huis te krijgen.
In de Griekse hoofdstad kopen mensen brandhout waar ze het maar kunnen vinden. Dat is vaak in zwarte circuits, omdat het goedkoper is. Maar de herkomst van dat brandhout is soms twijfelachtig en de kwalititeit is zeker niet goed. Maar vele mensen kunnen zich zelfs niet het normale brandhout veroorloven. Maar vaak branden mensen niet eens gewoon brandhout op. Aftandse meubelen die bij het vuilnis op straat worden gezet, worden nu meteen door mensen weer in huis genomen om ze in de open haard of in de kachel te laten branden. Meubelen zijn vaak met chemische stoffen bewerkt, dus het behoeft geen betoog dat bij het verbranden heel erg veel schadelijke stoffen vrijkomen.

Een ander gevolg van de dure stookolie is de illegale bomenkap, die inmiddels volledig uit de hand aan het lopen is.
Er is al heel wat brandhout gesignaleerd dat gekapt is in Albanië, Macedonië of Bulgarije en dat Griekenland is binnengesmokkeld en dan een certificaat van hoogwaardig Grieks brandhout heeft gekregen. Minderwaardig brandhout maakt meer schadelijke stoffen los en zorgt voor meer rookontwikkeling.
Grieken buiten Athene - want het fenomeen beperkt zich natuurlijk niet tot de Griekse hoofdstad - hebben iets makkelijker toegang tot brandhout. Zij gaan gewoon naar de bossen en kappen illegaal bomen. Door de besparingen die aan Griekenland worden opgelegd, heeft de overheid geen geld om boswachters in dienst te nemen die dergelijke gevallen moeten rapporteren en er tegen moeten optreden. Waardoor de oppervlakte van de Griekse bossen deze winter flink zal teruglopen.Op grote schaal worden bomen gekapt door mensen die het zich niet kunnen veroorloven brandhout te kopen. Ook olijfbomen en nieuw aangeplante bomen in afgebrande bosgebieden moeten het ontgelden.

Bronnen: FD, 10-1-2013; www.dewereldmorgen.be, d.d. 28-12-2012


U bent hier: inhoudsopgave - energie - biobrandstoffen - hout als brandstof

Zie ook onze webpagina over hout-bijstook in kolencentrales.

Google
 
Web www.hugovandermolen.nl

Deze website is een activiteit van Van der Molen Financial Services, Copyright 2007 e.v.

Mail ons uw commentaar, aanvullingenen en correcties !