HUGO VAN DER MOLEN'S
Scripophily site
a collection of
historic bonds and shares
Willem
Albert Scholten (1819-1892)
(update: February 5th 2010)
You are here: home - scripophily - Famous Persons - W.A. Scholten
Dr. Hugo H. van der Molen -
Wederikweg 114 - 9753 AE Haren, The Netherlands
Tel: +31 (0)50 534
8795; Fax: +31 (0)50 534 0852; email: hugo@hugovandermolen.nl
Het Scholten concern was verreweg het grootste bedrijf in Noord Nederland. Het wordt wel beschouwd als Nederland's eerste moderne multinational, met 10 fabrieken in Oost-Europa, tot helemaal in de Oekraïne toe. Als stichter van wel 24 fabrieken op het gebied van aardappelmeel, aardappel-moutwijn, strokarton, suiker en turfstrooisel, staat Willem Albert Scholten te boek als 's werelds eerste landbouw-industrieel.
Tevens was hij mede-directeur en groot-aandeelhouder van de Nederlandsch-Amerikaansche Stoomvaart-Maatschappij: de latere Holland-Amerika Lijn. IJdel als hij was liet hij een van de te bouwen schepen naar zich vernoemen: de W.A. Scholten (1874-1887, toen het schip zonk na een aanvaring) was een stoom-zeilschip met 3 masten, en mat 2.529 brutoregisterton. Het kon 2400 ton lading vervoeren en had 50 cabines en ruimte voor 600 passagiers. W.A. Scholten stierf in 1892 als een van de rijkste mannen van Nederland.
Zijn enige zoon Jan Evert Scholten (1849-1918),
die meestal Johan werd genoemd, heeft door zijn vele zakelijke, culturele
en architectonische initiatieven een groot stempel gedrukt op de stad en
de provincie Groningen.
Hij was mede oprichter en voorzitter van de Cooperatieve verlichtingsfabriek
Helpman (zie het aandeel hiervan uit 1905 met zijn handtekening) en voorzitter
van de Vereeniging Watersport Paterswolde (zie het aandeel hiervan met
zijn handtekening uit 1913).
Hij was ook initiator voor de oprichting van
de HBS in Veendam. Hij woonde 's zomers aan de Heereweg in Helpman in de
prachtige villa Gelria en bouwde aan het Paterswoldse Meer een fraai
theehuis "De Paalkoepel" (sinds enkele jaren schitterend gerenoveerd en
in gebruik als horecagelegenheid).
Jan Evert had 3 zoons: Jan Evert, Willem Albert II en Johan Bernard.
Johan Bernard stierf in 1966. Hij was o.a. eigenaar van de boerderij
die werd gepacht door dhr. Hiemstra, die mij veel over de familie Scholten
heeft verteld.
Willem Albert II had een dochter Jannie en een zoon, Harry (Eerhardus, Adolf, Herman). Hij verbleef in de oorlog in Zwitsermad waar hij dubbel is afgestudeerd, zowel als arts als chemicus, maar hij heeft nooit een eigen praktijk uitgeoefend. Wel was hij in de jaren 1970 werkzaam in de toen omstreden Bloemenhove abortuskliniek. Hij had ca. 50% van de aandelen in Scholten Foxhol en tekende als commissaris nog in 1970 de aandelen hiervan (zie hieronder), waarvan dhr. Hiemstra er een in bezit heeft. Hij is in 1994 overleden in Turnhout ( België).
Literatuur:
Winkler Prins, A., "Willem Albert Scholten. Herinneringen uit het leven van een industrieel". Groningen: J.B. Wolters, 1892. (slechts antiquarisch te verkrijgen)
Ekhart, J., "Van Groningen tot Oekraïne; verslag van een speurtocht
naar de tien buitenlandse fabrieken van Willem Albert Scholten".
Bedum: Egbert Forsten & Profiel, 1999 (ISBN 90 76781 01 X)
Internet sites:
http://unofficial.net/hal/
http://members.home.nl/roo.effecten/nasm.html
dhr. Hiemstra te Grijpskerk, persoonlijke communicatie, 2000
dhr. F. Gunnink, persoonlijke communicatie, 2000
dhr. Olav ten Broek, persoonlijke communicatie, 9-11-2008
relevante aandelen
Vereeniging "Watersport Paterswolde"
(English: Society for water sport Paterswolde), gevestigd te Groningen, opgericht 11-10-1911, Bewijs voor een Aandeel, nr. 393, groot f 100, Groningen, November 1916, t.n.v. den heer S.W.Kool te Groningen, later overgeschreven t.n.v. A.J. de Rooy te Amsterdam. Originele handtekening van de beroemde industrieel J.E. Scholten en penningmeester J.H. Feith. Dunne zwarte sierrand. Dik karton met sterke middenvouw, half geplakt met sellotape. Scheur in onderrand ook geplakt. Ontwaarding door diagonale groene streep. Met verklaring rechtsherstel., niet te koop (not for sale).
..