Milieuzaken:  
feiten, getallen en opinies.

Vulkanen

vulkaanuitbarsting

U bent hier: inhoudsopgave - vulkanen
Afkorting of begrip onbekend ? Raadpleeg ons milieuwoordenboek !

Google
 
Web www.hugovandermolen.nl

Tectonische platen

tectonische platen
Verdeling van het aardoppervlak in tektonische platen (bron: Wikipedia, 22-1-208)

 

Vulkanen komen veel (maar niet uitsluitend) voor op de breukvlakken tussen de zgn. tectonische platen die de aardbol bedekken.

 

Kijk hier voor een overzicht van bekende vulkanen en de tectonische platen waar ze op liggen.


gvaarkaart van de wereld m.b.t. tectonische platen

klik hier voor de pdf-file die in- en uitzoomen toestaat.

 

Zie hier een kaart van de wereld en die tectonische platen waarop de grote aardbevingen sinds 1900 en vulkaanuitbarstingen van de afgelopen 6000 jaar zijn gemarkeerd, evenals de bestaande kerncentrales (anno ?).

De kaart toont ook welke kusten kans lopen door tsunamis te worden getroffen sinds 1650, die door aardbevingen op zee worden veroorzaakt.


1000 vulcanen rond de Pacifische plaat:

de "Ring of Fire" (ring van vuur).

De Pacifische Plaat brengt langs de randen niet alleen aardbevingen voort. Ook de meer dan duizend vulkanen op de breuklijnen zijn een gevaar.

De omtrek van deze tektonische plaat wordt daarom ook wel ‘de ring van vuur’ genoemd.

  ring of fire

Onderstaande video en deze link brengen u bij fantastische en dramatische diashows en video's op Youtube, o.a. over de "ring van vuur" (ca. 1000 minder en meer actieve vulcanen) rondom de tectonische plaat van de grote oceaan (Pacific), die loopt van de westkusten van Zuid- en Noord Amerika, Alaska, de Aleoeten, Japan, de Philippijnen, Indonesië, Papoea Nieuw Guinea en Nieuw Zeeland

kaart van vulkaanuitbarstingen in Indonesiue sinds 1900  

Klik voor vergroting ; Deze kaart toont de vele vulkanen in Indonesië, die sinds 1900 aktief zijn geweest.

Verderop wordt de uitbarsting in 1815 van de Tambora vulkaan besproken


Vulcanen en CO2
Een hoog gehalte aan het broeikasgas CO2 (veroorzaakt door 700.000 jaar vulcaanuitbarstingen) leidde 251 miljoen jaar geleden tot het grootste uitsterven uit de geschiedenis van de aarde. Dat is althans de onderzoeksconclusie in 2005 van wetenschappers van het NCAR (Centrum voor Atmosferisch Onderzoek) in Boulder, Colorado (USA). Lees meer over deze superklimaatverandering.

Zoals hier onder wordt uitgelegd a.h.v. de uitbarsting van de Tambora, lijkt het wellicht logischer dat het niet de CO2-hoeveelheid was met als gevolg opwarming, , maar eerder het vulkaanstof in de atmosfeer dat het zonlicht tegen hield, dus afkoeling.


Vulcaaan-uitbarstingen kunnen veel stof in de atmosfeer brengen en kunnen daarmee de atmosfeer afkoelen.

Cloosterman (2018) schrijft er over:
"Stofdeeltjes hoog in de atmosfeer kaatsen het zonlicht terug. Stofdeeltjes blijven jarenlang in de atmosfeer hangen en houden het zonlicht tegen. Vulkaanas veroorzaakt dus afkoeling. Zwaveldioxide ( SO 2), dat vrijkomt, vormt samen met de waterdamp hoog in de atmosfeer druppeltjes zwavelzuur, welke als spiegeltjes werken en het zonlicht terugkaatsen, zodat deze de Aarde niet bereik, dus ook afkoeling ."

Tambora vulkaan, Indonesie

klik voor vergroting

 

Tambora uitbarsting in 2015

 

 

Een voorbeeld wordt gegeven door Viv Forbes in een kort essay op Watts Up With That, van 27 okt. 2017, getiteld: " Warmth is no Worry but Cold Kills".

When the Tambora volcano exploded in 1815 it spewed massive volumes of ash and “greenhouse” gases including carbon dioxide into the atmosphere.

There was no global warming from the greenhouse gases, but the heat-blocking ash-filled atmosphere and a quiet sun caused “the year without a summer (1816)”. Failed crops and famine stalked Europe, Asia and America.

Zie wikipedia voor details van deze uitbarsting, de gigantische orkanen en tsunami's, waar het mee gepaard ging en de gevolgen voor de rest van de wereld.


De klimaat-afkoelings-theorie van Bryson, in 1974.

In 1974 schreef de CIA een (geheim) rapport waarin werd gewaarschuwd voor afkoeling van het klimaat met ernstige gevolgen voor de wereld-voedselvoorziening: "Potential Implications of Trends in World Population, Food Production, and Climate" (klik hier als voorgaande links zouden breken), welk rapport pas in 1995 is vrijgegeven.

In Annexx II van dat rapport (doorscrollen naar onderen) wordt de toen vigerende klimaat-theorie van Prof. Reid A. Bryson beschreven.Hier geven we blz.1 weer en dat deel van blz. 3 waarin wordt gesteld dat toenemende vulcanische activiteit sinds 1950 een koelend effect had op de temperatuur van de atmosfeer. Tevens dat het opwarmende effect van menselijke CO2-uitstoot de afkoeling van de aarde nog enigszins kan matigen.

klimaat-theorie van Bryson, 1974klik voor vergroting

  CO2-invloed op afkoeling van de aarde

Onderzeese vulkanen

Ongeveer 80% van de vulkaanuitbarstingen zijn afkomstig van onderzeese vulkanen (bron: Cloosterman (2018)
Dat is niet zo vreemd als je bedenkt dat 65,7% van het aardoppervlak uit zee bestaat.

Die vulkanen kunnen door hun erupties (met lava-temperaturen van wel 700 - 1200 graden Celsius) het zeewater opwarmen (bron: Cloosterman (2018)

Bekijk hier 15 spectaculaire foto's van een vulkaanuitbarsting onder in de zee !



IJsland
Bovengenoemde site (zie: Welkom > Vulkanen > Vulkanische gebieden > IJsland > Vatnajokull > Grimsvotn) verhaalt zeer uitgebreid over de Ijslandse vulkanen, vele onder honderden meters ijs gelegen, het periodiek uitbarsten ervan en de gigantische chaos die dit af en toe veroorzaakt, door lavastromen, smeltende gletsjers en alles vernietigende waterstromen die daar uit voort kunnen komen. Een land dat door alle vulkaanuitbarstingen steeds groter wordt, maar wel periodiek ernstig te lijden heeft onder het natuurgeweld.

De vulkaan Grimsvötn is zeer actief, maar zelden spectaculair. In rust vormt de krater van de Grimsvötn een meer dat overdekt wordt door een rond 450 meter dikke ijslaag. Eens in de vijf à tien jaar vertoont de Grimsvötn vulkanische activiteit, al leidt dat lang niet altijd tot merkbare erupties. Wel wordt het ijs onderin de ijskap dan zodanig opgewarmd dat het smelt. Het meer loopt vol en stroomt over. Dan ontstaat een 'jökulhlaup': een rivier van smeltwater baant zich als het ware een weg door het ijs en bereikt de gletsjerrand in het zuiden. Als het ware bevrijd stort het smeltwater zich dan vanuit die nauwe tunnel via de kustvlakte in de Atlantische Oceaan.

Eén van de beruchtste erupties vond plaats in 1783, toen de Laki in het zuiden 14 tot 16 kubieke kilometer lava over het eiland uitbraakte en diverse andere vulkanen in beweging bracht. Van de 50.000 inwoners die IJsland toen telde werden er 10.000 gedood door de giftige gassen die zich verspreidden. Ook het vee stierf in grote aantallen vanwege de giftige stoffen die in hun lichamen kwam.

In april 2010 lijdt West-Europa met Ijsland mee omdat het vliegverkeer is stilgelegd vanwege de naar Europa drijvende wolken lavastof, na de uitbraken van een vulkaan in het gebied van de gletsjer Eyjafallajoekull, bijna 120 kilometer ten zuidoosten van Reykjavik.

Ijsland: vulkaanwolk


Links:
Nederland heeft een prachtige, bijzonder uitgebreide, website over vulkanen: www.vulkanen.nl (link doet het per 30-11-2016 helaas niet meer)


U bent hier: inhoudsopgave - vulkanen
Google
 
Web www.hugovandermolen.nl

Deze website is een activiteit van Van der Molen Financial Services, Copyright 2007 e.v.

Mail ons uw commentaar, aanvullingenen en correcties !